"น้องเราอ้วนไปหรือเปล่า?" เป็นคำถามที่ตอบยากด้วยการชั่งน้ำหนักอย่างเดียว เพราะหมาแมวแต่ละสายพันธุ์โครงร่างต่างกันมาก น้ำหนักเท่ากันแต่หุ่นอาจต่างกันลิบ วิธีที่สัตวแพทย์ทั่วโลกใช้ประเมินคือ Body Condition Score (BCS) หรือคะแนนสภาพร่างกาย ซึ่งข่าวดีคือ เจ้าของเช็กเองได้ที่บ้าน ด้วยแค่ "ตาดู" และ "มือคลำ"
ทีม Perfect Pet House รวบรวมวิธีจากแนวทางของ WSAVA และ VCA มาให้ลองทำตาม
BCS คืออะไร
BCS คือการประเมินว่าน้องมีไขมันสะสมมากหรือน้อยเทียบกับโครงกระดูกและกล้ามเนื้อ นิยมใช้เป็น สเกล 9 ระดับ (1 = ผอมมาก, 9 = อ้วนมาก) โดยจุดที่ถือว่า หุ่นในอุดมคติคือ 4–5/9 สำหรับสุนัข และ 5/9 สำหรับแมว (บางที่ใช้สเกล 5 ระดับ ซึ่งจุดอุดมคติคือ 3/5)
เช็กเองที่บ้าน 3 จุด
- 1) คลำซี่โครง — ใช้มือลูบข้างลำตัวเบาๆ น้องหุ่นดีจะ คลำเจอซี่โครงได้ง่ายโดยไม่ต้องกดแรง รู้สึกเหมือนลูบ "หลังมือตอนกำหมัดหลวมๆ" ถ้าต้องกดลึกกว่าจะเจอ = อ้วนไป ถ้าเห็นซี่โครงชัดหรือคลำแล้วแหลมคม = ผอมไป
- 2) มองจากด้านบน — มองลงมาจากข้างบน น้องหุ่นดีจะมี เอวคอดเข้าเป็นรูปนาฬิกาทราย หลังซี่โครง ถ้าตัวตรงเป็นทรงกระบอกหรือป่องออก = น้ำหนักเกิน
- 3) มองจากด้านข้าง — น้องหุ่นดีจะมี ท้องเก็บสอบขึ้น (tuck up) จากอกไปสะโพก ถ้าท้องย้อยเป็นแนวขนานกับพื้นหรือหย่อน = ไขมันสะสมมาก
ทำไม BCS ถึงสำคัญ
โรคอ้วนเป็นปัญหาสุขภาพที่พบบ่อยที่สุดอย่างหนึ่งในสัตว์เลี้ยง และเชื่อมโยงกับหลายโรค เช่น เบาหวาน ข้อเสื่อม โรคหัวใจ และอายุขัยที่สั้นลง การรู้ BCS ช่วยให้เราปรับปริมาณอาหารได้ทันก่อนน้องจะอ้วนเกินหรือผอมเกิน — และเป็นตัวเลขที่คุยกับสัตวแพทย์ได้เข้าใจตรงกัน
ถ้าน้องหุ่นไม่พอดี ทำยังไง
- ตวงอาหารทุกมื้อ ตามคำแนะนำบนฉลาก/สัตวแพทย์ แทนการเทกะๆ และอย่าลืมนับ "ขนม" เป็นแคลอรีด้วย (ไม่ควรเกิน ~10% ของพลังงานต่อวัน)
- เพิ่มการออกกำลังกายอย่างเหมาะสม เดินเล่น เล่นของเล่น
- ถ้าน้ำหนักเกินหรือน้อยมาก หรือมีโรคประจำตัว ควรปรึกษาสัตวแพทย์ เพื่อวางแผนลด/เพิ่มน้ำหนักอย่างปลอดภัย (ลดเร็วเกินไปในแมวอันตราย)
- ชั่งน้ำหนักและเช็ก BCS สม่ำเสมอ เพื่อดูแนวโน้ม
Day Care + คุมอาหาร ช่วยน้องหุ่นดีอย่างมีความสุข
ที่ Perfect Pet House เราให้อาหารน้องตามปริมาณที่เจ้าของกำหนดอย่างเป็นสัดส่วน ไม่ตามใจจนน้องอ้วน และมีบริการ Day Care พร้อมกิจกรรมออกกำลังกายในสนามเล่น ช่วยให้น้องได้ขยับตัว เผาผลาญพลังงาน ไม่เบื่อ ใครอยากให้น้องได้วิ่งเล่นระหว่างที่เจ้าของไม่อยู่ หรือมีคำถามเรื่องการคุมหุ่นน้อง แวะปรึกษาได้ที่ย่านวัชรพล–รามอินทราครับ